recensies

Scherpe technologiekritiek Wie in Nederland zoekt naar een kritische stem over digitale technologie, kan niet om Marleen Stikker heen. Al sinds de jaren negentig staat Stikker op de voorgrond als het gaat om de rol van het digitale in de maatschappij. In de begindagen van het internet in Nederland was Stikker de initiatiefnemer van De Digitale Stad, waarmee ze het internet toegankelijk wilde maken voor het grotere publiek. Kort daarna richtte zij Waag op, een onderzoeksinstituut dat zich richt op de impact van technologie op de samenleving.
2019-12-09
11 min read
Het zwijgende braambos In Exodus klinkt er een stem uit een brandend braambos: het is de stem van God die Mozes opdraagt met zijn volk te vertrekken uit Egypte, het land waar ze in knechtschap leven, en zich te laten leiden ‘naar een land goed en wijd, naar een land dat overvloeit van melk en honing’ (Exodus 3: 8, Naardense Bijbel). Ook in Baron Wenckheim keert terug van de Hongaarse Man Booker Prize-winnaar László Krasznahorkai komt een brandend braambos voor, maar opvallend genoeg is juist dit braambos een van de weinige plaatsen waar niet constant wordt gesproken – en bovendien wordt dit braambos wél door de vlammen verteerd.
2019-11-18
7 min read
Essayistiek zoals het hoort In zijn eerste essaybundel, De grote vlucht inwaarts (2016), toonde Thijs Lijster zich bewust van de urgentie van filosofie en cultuurkritiek buiten de muren van de academie. Deze disciplines moeten over hun eigen grenzen heen stappen, en ‘zich weer opdringen aan de publieke sfeer’, zoals hij dat destijds uitdrukte. Het leverde een uitdagende bundel op waarin de filosofie en kritiek een verrassende blik boden op diverse culturele fenomenen, en Lijster tegelijkertijd niet terugdeinsde om met een groter gebaar deze fenomenen te duiden als symptomen van een breder probleem in onze cultuur en samenleving: als reactie op een steeds complexer wordende wereld, richt de hedendaagse mens zijn aandacht steeds meer op zichzelf en de privésfeer, en beschouwt de buitenwereld in toenemende mate als een buiten zijn macht liggend gegeven.